by Kleitia Vaso

(Sipas Vëllezërve Grim)

Shenja e parë e pranverës ishte një gonxhe me ngjyrë të kuqe të flaktë.

Para diellit, para ngrohtësisë, shpresa e parë se ditë më të bukura dhe shumëngjyrëshe po vinin ishte pikërisht kjo njollë e ndezur. Imagjinoni sa e bukur dukej, e vetme në një det gjelbërimi, pa asnjë lule tjetër me të cilën t’a ndante shkëlqimin. Si e tillë, ishte vazhdimisht nën vëzhgim; çdo lëkundje e petaleve të saj, një tregues i ditës dhe gjendjes në vazhdim. Por, sigurisht, nuk mund të mbetej e vetmuar për gjatë. Jeta nuk të fal shumë momente shkëlqimi pa peshën e humbjes së tij. Lule të tjera u shfaqën, të verdha, vjollcë, rozë, më të turpshme dhe më pak të bukura. Prezenca e tyre e uli intensitetin e ndriçmit të tulipanit të kuq. Megjithatë, ato mbetën në sfond të lules të parë guximshme.

Disa ditë pas shfaqjes së tulipanit të kuq, dielli hezitues i cili deri në atë moment ishte dukur dhe zhdukur me shkathtësinë e një magjistari, vendosi të shkëlqejë me fuqinë e tij të plotë duke lajmëruar qëniet e botës – ose, të kopështit, të paktën – se kishte ardhur momenti për sundimin e tij të plotë. Rrezet e tij ishin pothuajse verbuese, me një dritë të bardhë, njëkohësisht të ngrohtë dhe të ftohtë, siç mund të ndodhë vetëm në veri. (Vendet në jug kanë një dritë më të zbutur e të verdhë, të ngrohtë por jo shpuese). I pari që reagoi ndaj këtij shkëlqimi ishte tulipani i kuq i cili, në çast, i hapi të gjithë petalet pa frikë, pa hezitim. Lulet e tjera mbetën të mbyllura, skeptike, natyrisht, ndaj një fillimi kaq të menjëhershëm e të dhunshëm. Dukeshin frikacake pranë shoqes tonë trime. Për t’a justifikuar guximin e saj, ndoshta të tepruar, duhet pranuar se dita ishte aq e bukur, aq e pazakontë dhe e papritur në fund të një zinxhiri ditësh dimërore, sa edhe njerëzit i harruan shqetësimet e tyre të përhershme mbi viruse apo alergji dhe, si të hipnotizuar, u zhveshën pa u menduar e me sy gjysmë të mbyllur e gojë paksa të hapura u gjunjëzuan përballë diellit si para liderit të një kulti. Por, siç e dimë, nëse diçka duket shumë e mirë për të qenë e vërtetë, ashtu është. Këtë tulipani i shkretë nuk mund ta dinte. Jeta e tij është shumë e shkurtër dhe sapo kishte çelur.

Shkurtimisht, dielli u shfaq dhe u harxhua brenda një dite të mahnitshme. Ende i pamësuar me aq djegie, u tërhoq i rraskapitur për t’i dhënë vetes më tepër kohë, kohë për tu përgatitur për luftë e jo thjesht një betejë të shkurtër. Ditët e ftohta dhe me shi që pasuan bënë që kjo ditë me diell të dukej si një ëndërr, e dëshiruar nga shumë por e pavërtetë. Një ëndërr që për njerëzit edhe mjafton por tulipani ynë, i patrajnuar në spërdredhje të tilla, ngeli i hapur dhe i shushatur, një kombinim fatal. Më kot u përpoq t’i rimblidhte petalet një nga një. Në çdo rast, rikthimi i plotë është pothuajse i pamundur dhe dy apo tre petale e shpërfillën bashkëpunimin. Një humbje e vogël, në fund të fundit, për përjetimin e plotë të një ditë të lavdishme.

Pas disa javëve të vështira të cilat pothuajse fshinë gjurmët e lumturisë paraardhëse, tulipani, i dërrmuar nga elementet e natyrës, dalloi me habi dhe mirënjohje të pamatë rikthimin e diellit të dashur tradhëtar. Përsëri, impulsiv dhe i pakujdesshëm, u çel i tëri, pa pritur për shenja besnikërie apo qëndrueshmërie. Ndërkohë, një tufë tulipanësh rozë kishin lulëzuar pranë tij por, ndryshe nga Roksana jonë, këta mbetën të mbyllur si brenda një guacke, kokëfortë dhe sfidues ndaj klimës të paparashikueshme. Dielli qëndroi më gjatë këtë rradhë por, përsëri, kishte gabuar në llogarinë e fuqisë së tij ose, më saktë, rezistencës. Disa re u grumbulluan me nxitim duke e detyruar të tërhiqej edhe një herë, i mundur. E trishtuar dhe e braktisur nën re, lulja nuk mund të bënte gjë veçse të shihte petalet e saj që binin njëra pas tjetrës. E njëjta histori mbi besimin, tradhëtinë dhe pamundësinë, u përsërit disa herë, duke i kushtuar një ose dy petale Roksanës së mjerë me çdo rikthim. Këto ditë, ende qëndron por me vështirësi, pothuajse pa petale – një ose dy, të cilat presin rikthimin e diellit i cili, ato besojnë, do t’i rigjenerojë dhe do të risjellë në jetë shoqet e humbura. Ende nuk kanë kuptuar se mbijetesa e tyre në bishtin e lules është maksimumi që ato mund të shpresojnë. Disa hapa më tej, tulipanët ngjyrë rozë, të duruar e të freskët, e kujtojnë mizorisht lulen dikur të kuqe se lumturia për to sapo po fillon, ndërsa për të është njëkohësisht një ëndërr dhe kujtim i largët.

Të dish të veprosh ose jo në momentin e duhur është shenjë gjenialiteti, ka thënë ose shkruar dikush.

Festina lente, një këshillë tjetër që duhet gdhendur diku në mendje.

by Kleitia Vaso